Khi một chai vang Ý xuất hiện trên bàn ăn tại Việt Nam, điều đi cùng nó không chỉ là giống nho, vùng sản xuất hay hương vị.
Phía sau mỗi chai vang còn có vùng đất, con người, văn hóa và những câu chuyện được hình thành qua nhiều thế hệ. Nhưng để những câu chuyện ấy đến gần hơn với người thưởng thức, luôn cần những người có đủ kiến thức và trải nghiệm để kết nối tất cả những yếu tố đó lại với nhau.
Đó cũng là một phần trong vai trò của sommelier.
Và tại Vietnam Best Sommelier in Italian Wines 2026, hành trình tìm kiếm một sommelier như thế đã đi đến chặng cuối sau nhiều tháng đào tạo và tranh tài.
Ngày 29/9 tại Casa Italia, Hà Nội, mùa giải thứ hai của cuộc thi chính thức khép lại. Nguyễn Hữu Phát trở thành Quán quân VBSIW 2026, đồng thời là sommelier đầu tiên đại diện Việt Nam bước tiếp đến Asia Best Sommelier in Italian Wines 2027.
Từ 62 hồ sơ đến ba chiếc ghế cuối cùng
VBSIW 2026 bắt đầu với 62 hồ sơ đăng ký trên toàn quốc. Trong đó, 46 thí sinh bước vào các vòng bán kết tại Hà Nội, Đà Nẵng và TP.HCM.
Sau ba vòng thi khu vực, chỉ ba người có điểm số cao nhất giành quyền đến Hà Nội cho vòng Chung kết Quốc gia. VN Press Release – VBSIW 2026
Nhưng để đi đến chiếc cúp, hiểu về giống nho, vùng vang hay appellation của Ý là chưa đủ.
Ba finalist phải trải qua những thử thách từ kiến thức rượu vang Ý, thử nếm mù, kỹ năng phục vụ, kết hợp món ăn và rượu vang đến giao tiếp chuyên nghiệp và khả năng truyền tải câu chuyện phía sau một chai vang.
Bởi nghề sommelier không chỉ diễn ra trong một bài thi. Ngoài đời thực, đó còn là người đứng giữa nhà sản xuất và người uống, giữa kiến thức chuyên môn và trải nghiệm tại bàn ăn.
Và rồi cái tên chiến thắng được xướng lên
Sau những thử thách cuối cùng tại Casa Italia, kết quả VBSIW 2026 chính thức được công bố:
Quán quân: Nguyễn Hữu Phát
Á quân 1: Đỗ Phương Thảo
Á quân 2: Đỗ Ngọc Trúc Duyên
Với Nguyễn Hữu Phát, chiến thắng năm nay không kết thúc ở danh hiệu Vietnam Best Sommelier in Italian Wines.
Anh sẽ trở thành đại diện đầu tiên của Việt Nam tại Asia Best Sommelier in Italian Wines 2027, đồng thời có chuyến học tập và trải nghiệm chuyên môn tại Ý. Tại đây, người chiến thắng sẽ có cơ hội trực tiếp gặp gỡ các nhà sản xuất, tìm hiểu vùng trồng, thổ nhưỡng, phương pháp làm vang và văn hóa rượu vang tại chính nơi chúng hình thành.
Từ Casa Italia tại Hà Nội, hành trình của Quán quân vì thế vẫn còn một chặng dài phía trước.
Biết rượu thôi chưa đủ
Có một ý đáng chú ý được nhắc đến trong VBSIW năm nay.
Ông Luca Dalla Vecchia, Quyền Phó Chủ tịch ICHAM, cho rằng đưa một chai vang Ý đến Việt Nam là một chuyện, nhưng giúp người thưởng thức hiểu được vùng đất, con người, văn hóa và câu chuyện bên trong chai vang ấy lại là điều xa hơn.
Điều đó phần nào lý giải vì sao những kỹ năng như giao tiếp, phục vụ hay kể chuyện được đặt bên cạnh kiến thức và thử nếm trong cuộc thi.
Ở một thị trường mà người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến chất lượng, nguồn gốc và tính xác thực, theo nhận định của ông Marco Saracco, Trưởng Phòng Kinh tế và Thương mại thuộc Đại sứ quán Ý tại Hà Nội, vai trò của những người có thể giới thiệu và truyền tải câu chuyện về rượu vang cũng trở nên đáng chú ý hơn.
Sommelier vì thế không chỉ cần biết một chai vang ngon ở đâu. Họ còn cần hiểu vì sao nó được làm như vậy, điều gì tạo nên bản sắc của nó và làm thế nào để câu chuyện ấy có ý nghĩa với người đang ngồi trước ly vang.
Khi cuộc thi bước ra ngoài sân khấu
VBSIW 2026 cũng không chỉ diễn ra trong những giờ thi.
Trước Chung kết Quốc gia, ngày 28/9, ICHAM phối hợp cùng Don Vino tổ chức lớp chuyên sâu về rượu vang Ý với gần 40 người tham dự. Song song với chương trình là khu vực trưng bày và thử nếm, quy tụ sản phẩm từ các hiệp hội rượu vang Ý cùng các nhà nhập khẩu và phân phối tại Việt Nam.
Những hoạt động này đặt cuộc thi trong một bối cảnh rộng hơn, nơi sommelier, nhà hàng, khách sạn, nhà nhập khẩu, nhà phân phối và những người làm nghề có thể gặp nhau bên ngoài phần thi chuyên môn.
VBSIW cũng là một phần của A Taste of Italian Wines, dự án được ICHAM phát triển từ năm 2022 nhằm quảng bá văn hóa rượu vang Ý tại Việt Nam thông qua đào tạo, kết nối doanh nghiệp và xúc tiến thị trường. Cuộc thi chính thức được khởi xướng vào năm 2025 với sự phối hợp chuyên môn của Italian Association of Professional Sommeliers (ASPI) và Vietnam Sommelier Association (VSA).
Một cánh cửa mới cho sommelier Việt
Hai mùa giải chưa phải một hành trình dài. Nhưng từ năm 2025 đến 2026, VBSIW đã bắt đầu đi xa hơn một cuộc thi tìm người hiểu vang Ý tốt nhất. Đào tạo, thi đấu, kết nối nghề nghiệp và giờ đây là một sân chơi khu vực đang dần được nối lại thành một hành trình phát triển chuyên môn.
Năm nay, người bước tiếp trên hành trình ấy là Nguyễn Hữu Phát.
Phía trước anh là Asia Best Sommelier in Italian Wines 2027 và chuyến đi đến Ý để tiếp tục học về những chai vang ngay tại nơi chúng được sinh ra.
Còn phía sau chiếc cúp VBSIW 2026 là một câu chuyện rộng hơn: sommelier Việt Nam đang có thêm những cơ hội để học hỏi, thử sức và đưa nghề của mình ra ngoài biên giới Việt Nam.
Và có lẽ, đó mới là phần đáng chờ đợi nhất sau khi một cuộc thi đã khép lại.
